عطرک - آی مت | روش نوین در آموزش مفاهیم ریاضی به شیوه بازی و سرگرمی

روز شمار ترم جدید آی مت

اجتماعی شدن کودکان با بازی

بازی، هر گونه فعالیت جسمی یا ذهنی هدف داری است که به صورت گروهی یا فردی انجام می شود و موجب کسب لذت و ارضای نیازهای کودک می شود. بازی، پاسخی برای رشد و تکامل استعدادها، قابلیت ها، توانایی ها و نیازهای ابتدایی و مقدماتی کودک است. بازی، ابزار تفکر کودک، وسیله ای برای سازندگی و آموزش، منشأ تکامل رشد جسمی و ذهنی و وسیله ی ارضای حس کنجکاوی او است. کودک به وسیله ی بازی نیازهای خود را برآورده و عواطف خود را تحت کنترل در می آورد

از بُعد رشد اجتماعی، تعامل در بازی با دیگر کودکان، کودک را قادر می سازد تا تصورش را از خود و دیگران به صورت عام رشد دهد. در بازی های گروهی که دارای مقررات و قواعد است، بازیکن باید نقش دیگر بازیکنان را بداند و هم چنین باید توانایی «برعهده گرفتن نقش دیگران» را در خود رشد و توسعه دهد، تا از طریق پیش بینی آن چه در آینده اتفاق خواهد افتاد، بتواند رفتار خود را با آن سازگار کند. کودک، شروع به ارزیابی توانایی های خود در مقابل دیگران می کند و هویت یا تصور از خود را بهبود می بخشد. از طریق بازی کردن نقش های مختلف بزرگ سالان، مقررات اجتماعی و معیارهایی که رفتار بازیگر را تنظیم می کند، می آموزد.

کودک در بازی با سایر کودکان، چگونگی ایجاد ارتباط با آنان را یاد می گیرد، دیگران را بهتر می شناسد و از خود نیز شناخت بهتری پیدا می کند. بازی، عواطف و احساسات کودک را بیدار می کند، در تقویت جسم و روح او تأثیر زیادی داشته و او را به سوی زندگی اجتماعی و قبول مسئولیت ها راهنمایی می کند. کودک با بعضی از بازی ها، مانند لباس پوشاندن به عروسک، غذا پختن، رنگ آمیزی عکس ها، جواب دادن به تلفن و... به تمرین نقش خود و مسئولیت ها در بزرگ سالی مشغول می شود، موجب ارتباط کودک با محیط بیرون می شود و دنیای اجتماعی او را گسترش می دهد. هم کاری و مشارکت کودک توسعه می یابد؛ با رعایت اصول و مقررات آشنا می شود؛ همانندسازی با بزرگ سالان را می آموزد؛ با مفهوم سلسله مراتب آشنا شده و آن را رعایت می کند؛ رقابت را می آموزد و شکست را به طور واقعی تجربه می کند؛ قدرت ابراز وجود پیدا می کند و از ترس و خجالت بیهوده، رها می شود. کودک با بازی، حمایت از افراد ضعیف را می آموزد؛ به خصوص بازی جسمانی که سبب چالاکی و افزایش مهارت حرکتی و رشد تقویت سیستم عصبی کودک می شود

در ادامه چند نوع بازی و مسابقه که به مهارت اجتماعی و خلاصی از کم رویی و خجالتی بودن کمک می کند، آموزش داده می شود.

بازی مصاحبه تلویزیونی
در بازی مصاحبه تلویزیونی یکی از کودکان نقش فیلم‌بردار را با گذاشتن یک شی بر روی دوش خود ایفا می‌کند. حتی می‌توانید پا را فراتر گذاشته و از گوشی موبایل یا تبلت و یا حتی هندی‌کم استفاده کنید تا کودک بتواند فیلم خود را ببیند و نقاط قوت و ضعف خود را بشناسد.

چیزی شبیه میکروفون آماده کنید و به دست کودک خجالتی بدهید و از او بخواهید با دیگر اعضای خانواده مصاحبه کند‌؛ درباره موضوعاتی مثل «‌شام چی دوست دارید؟» یا «چه رنگی را به چه علت دوست دارید؟» و…؛ اگر کودک خوب‌ از عهده پرسیدن این سؤالات بر‌آمد، از او بخواهید در‌باره موضوعات تخصصی‌تر مثل بهداشت دهان و دندان، رفتار در خانواده، رفتار در مدرسه و… سؤال بپرسد. این بازی به کودک کمک می‌کند که ترس او از صحبت با دیگران بریزد و به مرور او با تمرین و ممارست در این‌گونه بازی‌های مهارتی، از روزهای خجالتی‌بودن خود فاصله می‌گیرد و اعتماد‌به‌نفس گم‌شده خود را پیدا خواهد کرد.

بازی نقل خاطره، داستان، شعر
در این بازی از کودک بخواهید با آرامش کامل یکی از خاطرات خود را تعریف کند یا داستان یا شعری را که بلد است برای دیگر اعضای مسابقه بخواند. یا اگر یک خاطره خانوادگی دارید که مربوط به کل خانواده است، به‌عهده کودک بگذارید تا آن‌را تعریف کند. صبور باشید و بگذارید کودک با ادبیات خودش و با هر کلمه‌ای که به ذهنش متبادر می‌شود، ماجرا را تعریف کند. از ایرادگرفتن بپرهیزید. اگر او در حال خواندن شعری است به حالت زمزمه همراه او شعر را خیلی آرام بخوانید و بعد او را بلند تشویق کنید. این مسابقه به کودک جرأت می‌دهد و بسیار در مسیر رفع خجالت و کم‌رویی نتیجه مثبت خواهد ‌داشت.

 بازی چه کسی می‌تواند دیگران را بخنداند
این یکی از مفرح‌ترین بازی‌هایی است که به رفع کم‌رویی کودکان کمک می‌کند. در همه میهمانی‌ها و مجالس خانوادگی هم می‌توانید از این بازی استفاده کنید. از کودک بخواهید با انجام حرکات خنده‌دار، دیگر افراد را بخنداند. از دیگر افراد شرکت‌کننده در مسابقه خواسته می‌شود تا در مقابل خندیدن مقاومت کنند و این باعث می‌شود که کودک با تمام توان تلاش کند. برنده کسی است که بتواند افراد بیشتری را بخنداند. در بین کودکان با گروه سنی پیش‌دبستان و پایین‌تر، این بازی جذابیت خاصی دارد.

بازی کامل‌کردن یک داستان
یک نفر به عنوان مثال مادر یا پدر، داستانی را تعریف می‌کنند و از کودک می‌خواهند که آن‌را ادامه دهد. به عنوان مثال مادر می‌گوید یک روز یک شکارچی در جنگل با یک شیر برخورد کرد…. و به کودکان شرکت‌کننده در مسابقه می‌گوید که تک‌تک، هر‌کدام داستان را با استفاده از ذهنیت و تخیل خود کامل کنند. کودکی که بتواند بهتر داستان را تکمیل کند، برنده است. در این بازی مهارت تخیل کودک هم به‌کار گرفته می‌شود.


بازی پرسش به پاسخ‌ها
در این بازی که برای کودکان بسیار جذاب است، پدر یا مادر سؤالاتی را مطرح می‌کنند و کودکان باید به پرسش‌های مطرح‌شده پاسخ دهند. رقابت در این بازی به حدی ‌است که کودکان خجاتی معمولاً پس از شنیدن سؤال دوم و سوم کم‌کم یخِ کم‌رویی‌شان آب شده و به سرعت وارد بازی شده و برای پاسخ‌دادن اعلام آمادگی خواهند‌کرد.

به عنوان مثال می‌توانید سؤال‌هایی از این قبیل (البته با توجه به سن کودکان) از آن‌ها بپرسید:

وقتی هوا سرد می‌شود، چه می‌کنیم؟

وقتی هوا گرم می‌شود، چه وسیله‌ای روشن می‌کنیم؟

وقتی بنزین خودرو تمام می‌شود، چه باید کرد؟

وقتی که هوا تاریک می‌شود، غیر از روشن‌کردن لامپ، چه کارهای دیگری می‌شود کرد؟

بازی معلم‌بودن
یکی از بازی‌هایی که در رفع کم‌رویی و خجالت بسیار مؤثر است، دادن نقش معلم به کودک خجالتی است. این بازی با توجه به هدف‌های آن می‌تواند به شکل‌های مختلف اجرا شود؛ از جمله شیوه‌های برخورد با بچه‌های تنبل و درس‌نخوان، روش‌های تشویق، روش‌های تنبیه، مشخصات یک معلم خوب، اخلاق و رفتار کلاسی و مواردی از این قبیل که همه به شکل نمایشی قابل اجرا هستند.

کودکان باید نقش‌های مختلف را بازی کنند تا به درک احساسات دیگران برسد و بتواند کم‌رویی و خجالت را از خود دور کند.

هم‌چنین انجام بازی‌هایی از این قبیل به کودک کمک می‌کند تا خیلی بی‌دردسر از هراس اجتماعی که دچارش بوده است‌، فاصله بگیرد و کم‌کم شخصیت اجتماعی‌تری به خود بگیرد.

کم‌رویی و خجالت و حتی هراس اجتماعی گاهی به دلیل تنهابودن و نداشتن هم‌صحبت هم‌سن‌و‌سال و یا حتی سرزنش‌های پدر و مادر هنگامی که کودک در جمع صحبتی می‌کند، ممکن است به‌وجود بیاید.

به همین دلیل لازم است تا والدین توجه داشته‌ باشند که اگر کودک در جمع سخنی گفت که ممکن است مناسب نباشد هرگز او را در جمع سرزنش زبانی نکنید و به یک چشم غره یا اخم اکتفا کرده و پس از فرصت کوتاهی هنگامی که با کودک تنها شدید ایراد کارش را برای او بیان کنید. سرزنش کودک در جمع باعث کاهش اعتماد به نفس و هراس اجتماعی خواهد شد.

گاهی بسیاری از مشکلات روحی فرزندان حاصل تذکرات نابه‌جای تربیتی والدین است. در تربیت فرزند خود دقیق‌تر و عمیق‌تر وارد عمل شویم.

عطرک مجری آی مت در ایران آموزش مفاهیم ریاضی آی مت کودک اجتماعی بازی کودکان